مقالات مفهومی
زمان، وقت معین و بیآغازی
نسبت میان رویدادها، روزِ اندازهگیریشده و نفی آغاز را از هم جدا کنیم.
زمان به چه معناست؟
باب ۵۹ کاربردهای گوناگونی را نقل میکند: مدتِ موهوم نزد برخی فیلسوفان، سنجیدن یک رویداد با رویدادی دیگر نزد متکلمان، و شب و روز در کاربرد عربیِ برگزیده برای بحث. نباید همه را بیتمایز یک تعریفِ خود ابن عربی دانست. جسم متحرک با نسبتی که رویدادها را به کمک آن تعیین میکنیم متفاوت است. نفی وجود مستقلِ این نسبت، رویدادها را نفی نمیکند.
ازل، مدتی بسیار طولانی نیست
ازل در سخن از خدا به نفی آغاز مربوط است. پرسش «کی؟» دربارهٔ موجودات ممکن معنای دیگری دارد. اینجا دو امتداد زمانی کنار هم گذاشته نمیشوند. در تعبیر «پیش از عالم» باید پرسید که پیشبودن، مرتبه و ترتیبِ توضیح را میرساند یا مدتی مفروض را. ترجمه باید این تمایز را حفظ کند.
نشانه، ناظر و روز
آغاز باب نماز، فلکی متحرک، نشانهای بر آن و ناظری را وصف میکند. بازگشت نشانه، دوری را تعیین میکند که روز نامیده میشود. مثال، اندازهگیری از راه نسبت را توضیح میدهد، نه جسم دیگری به نام زمان را. پرسش از چیستی زمان با تعیین وقت عبادت یکی نیست. شباهت این زبان با زبانِ نسبتها، قانون فیزیکی جدیدی اثبات نمیکند.
چه چیزی نو میشود؟
باب ۱۹ از علم تازه در هر ادراک سخن میگوید؛ باب زمان از روزهای متفاوت و زمان فرد نیز بحث میکند. هنگام پیوند دادن این مواضع باید روشن باشد که موضوع، علم، احوال یا مقیاس زمان است. وصف کوچکترین زمان، بهخودیخود مقدار عددیِ تجربی نمیدهد. زمان، وقت مقرر و بیآغازی سه پرسش متمایزند.
ارجاعهای مقالهٔ عربی
این پیوندها ارجاعهای مقالهٔ عربی را حفظ میکنند. شناسهٔ نمایشگر، شمارهٔ صفحهٔ چاپی نیست.
- al-Futuhat al-Makkiyya · Cairo / Maymaniya · شناسهٔ نمایشگر 291
- al-Futuhat al-Makkiyya · Cairo / Maymaniya · شناسهٔ نمایشگر 389
- al-Futuhat al-Makkiyya · Cairo / Maymaniya · شناسهٔ نمایشگر 387
- al-Futuhat al-Makkiyya · Cairo / Maymaniya · شناسهٔ نمایشگر 388
- al-Futuhat al-Makkiyya · Cairo / Maymaniya · شناسهٔ نمایشگر 166
- al-Futuhat al-Makkiyya · Cairo / Maymaniya · شناسهٔ نمایشگر 292
در سیاق بخوانید
ارجاع به این مطلب
Futmak, «زمان، وقت معین و بیآغازی», 2026-10-25.
ترجمهٔ اقتباسیِ مقالهٔ توضیحی عربی است، نه ترجمهٔ متن کتاب فتوحات.